NL EN
DONEER NU!

WHO publiceert rapport over alcoholaccijnzen

13 januari 2026

De Wereldgezondheidsorganisatie heeft een rapport uitgebracht over hoe overheden wereldwijd het instrument alcoholaccijnzen toepassen.

Hoewel alcoholaccijnzen historisch vooral zijn ingezet om inkomsten te genereren, zijn ze ook een effectief middel om alcohol minder betaalbaar te maken en consumptie en schadelijke gevolgen te verminderen, vooral in combinatie met maatregelen die beschikbaarheid en marketing beperken.

Belangrijkste bevindingen:

In juli 2024 hieven ten minste 167 landen accijns op alcohol op nationaal niveau. Twee landen hieven geen accijns en twaalf landen hadden alcohol volledig verboden. In minstens 25 landen, vooral in Europa, is wijn vrijgesteld van accijns, wat indruist tegen de WHO-aanbeveling om alle alcoholhoudende dranken te belasten.

De accijnsniveaus zijn in veel landen laag. Wereldwijd is de mediane accijnsdruk 14% voor bier en 22,5% voor gedistilleerde drank, met aanzienlijke verschillen tussen regio's.

Voor bier en wijn wordt meestal een volume-gebaseerde specifieke accijns gebruikt, terwijl voor gedistilleerde drank vaker een op alcoholgehalte gebaseerde accijns geldt. Ongeveer de helft van de landen baseert de belasting voor bier en gedistilleerde drank (deels) op het alcoholgehalte. Slechts een klein deel van de landen combineert dit met een minimumaccijns. Minder dan één op de vier landen past accijnstarieven automatisch en regelmatig aan, om te voorkomen dat de accijns relatief gezien afneemt als gevolg van de inflatie.

Bier werd in slechts 31% van de landen tussen 2022 en 2024 minder betaalbaar en gedistilleerde drank in 22% van de landen. Om drank minder betaalbaar te maken, is het van belang de accijnstarieven regelmatig aan te passen.

Van de 146 landen waarvoor gegevens beschikbaar zijn, oormerken 28 landen de alcoholaccijns (deels) voor gezondheidsdoeleinden, zoals universele gezondheidszorg, preventie van niet-overdraagbare ziekten en alcoholpreventie.

Het rapport benadrukt dat, ondanks andere belangen en overwegingen, de bescherming van de volksgezondheid een centrale rol zou moeten spelen bij het ontwerpen en verbeteren van het accijnsbeleid, gezien de aanzienlijke gezondheids-, sociale en economische schade door alcoholgebruik.

global-report-on-the-use-of-alcohol-taxes-2025.pdfglobal-report-on-the-use-of-alcohol-taxes-2025.pdf (2,43 MB)

Laatste nieuws

Nederlands Instituut voor Alcoholbeleid STAP
Postbus 9769
3506 GT Utrecht
T: +31 (0)30-6565041
F: +31 (0)30-6565043
E: info@stap.nl